Giải đáp: hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn hay dài hạn

Hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn hay dài hạn là câu hỏi thường gặp, đặc biệt với kế toán mới hoặc doanh nghiệp SME. Việc phân loại chính xác giúp tuân thủ chuẩn mực kế toán Việt Nam và đảm bảo báo cáo tài chính chính xác, từ đó hỗ trợ nhà quản lý đưa ra quyết định kinh doanh hiệu quả.

Bài viết này sẽ cung cấp hướng dẫn chi tiết, từng bước, giúp bạn nắm vững kiến thức và áp dụng vào thực tiễn quản lý hàng tồn kho.

Khái niệm tài sản ngắn hạn và dài hạn trong doanh nghiệp

Định nghĩa tài sản ngắn hạn và tài sản dài hạn theo pháp luật và chuẩn mực kế toán

Theo Chuẩn mực Kế toán Việt Nam (VAS) và các quy định pháp luật hiện hành như Thông tư 200/2014/TT-BTC, tài sản doanh nghiệp được chia thành hai loại chính dựa trên thời gian sử dụng và tính thanh khoản.

Tài sản ngắn hạn là những tài sản có thời gian thu hồi hoặc sử dụng dưới 12 tháng hoặc trong một chu kỳ kinh doanh bình thường của doanh nghiệp.

Chúng bao gồm tiền và các khoản tương đương tiền, các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn, các khoản phải thu ngắn hạn, hàng tồn kho và các tài sản ngắn hạn khác.

Ngược lại, tài sản dài hạn là những tài sản có giá trị lớn và thời gian thu hồi hoặc sử dụng trên 12 tháng hoặc kéo dài hơn một chu kỳ kinh doanh. Ví dụ về tài sản dài hạn bao gồm tài sản cố định (hữu hình, vô hình), bất động sản đầu tư, các khoản đầu tư tài chính dài hạn và các tài sản dài hạn khác. Tiêu chí phân biệt này rất quan trọng để trình bày chính xác trên Bảng cân đối kế toán.

Vai trò của tài sản ngắn hạn trong hoạt động doanh nghiệp

Tài sản ngắn hạn đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo khả năng thanh toán và duy trì hoạt động kinh doanh thường xuyên của doanh nghiệp.

Chúng là nguồn lực trực tiếp tạo ra doanh thu và lợi nhuận trong ngắn hạn. Quản lý hiệu quả tài sản ngắn hạn giúp doanh nghiệp tối ưu hóa vòng quay vốn lưu động, cải thiện dòng tiền và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

Sự biến động của các khoản mục tài sản ngắn hạn, đặc biệt là hàng tồn kho và các khoản phải thu, ảnh hưởng lớn đến chỉ số tài chính và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.

Tìm hiểu thêm: Hàng mua đang đi đường là tài sản hay nguồn vốn

Hàng mua đang đi đường thuộc loại tài sản nào?

Giải thích khái niệm hàng mua đang đi đường

“Hàng mua đang đi đường” là thuật ngữ kế toán chỉ giá trị vật tư, hàng hóa mà doanh nghiệp đã mua và chuyển quyền sở hữu, nhưng tại thời điểm lập báo cáo tài chính hoặc kiểm kê vẫn đang vận chuyển, chưa về kho.

Khoản mục này có thể là nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ, thành phẩm hoặc hàng hóa đã xuất hóa đơn nhưng chưa nhập kho.

Để theo dõi loại tài sản này, kế toán sử dụng Tài khoản 151 – Hàng mua đang đi đường, theo Thông tư 200/2014/TT-BTC và Thông tư 133/2016/TT-BTC.

Lý do hàng mua đang đi đường được xếp vào tài sản ngắn hạn

Câu trả lời cho câu hỏi hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn hay dài hạn là: hàng mua đang đi đường thuộc nhóm tài sản ngắn hạn. Lý do là bởi bản chất của chúng là hàng tồn kho.

Theo Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 2 (VAS 02) – Hàng tồn kho, hàng tồn kho được định nghĩa là tài sản giữ để bán trong kỳ sản xuất, kinh doanh bình thường, hoặc đang trong quá trình sản xuất kinh doanh dở dang, hoặc là nguyên liệu, vật liệu, công cụ, dụng cụ sử dụng trong quá trình sản xuất kinh doanh hoặc cung cấp dịch vụ.

Hàng mua đang đi đường có tính chất luân chuyển nhanh chóng, dự kiến sẽ được nhập kho và đưa vào sản xuất, bán ra trong vòng một chu kỳ kinh doanh hoặc dưới 12 tháng. Vì vậy, chúng đáp ứng đầy đủ tiêu chí để phân loại là tài sản ngắn hạn, giúp đảm bảo tính chính xác của bảng cân đối kế toán và các chỉ tiêu quản lý vốn lưu động.

Ảnh hưởng của việc phân loại hàng mua đang đi đường lên kế toán và báo cáo tài chính

Cách ghi nhận hàng mua đang đi đường trên tài khoản 151

Khi doanh nghiệp phát sinh giao dịch hàng mua đang đi đường, kế toán ghi nhận vào Tài khoản 151. Giá trị ghi nhận bao gồm giá mua trên hóa đơn cộng các chi phí liên quan trực tiếp như vận chuyển, bốc dỡ, bảo hiểm (nếu có) và thuế không được hoàn lại.

Khi hàng về nhập kho, giá trị này được kết chuyển từ TK 151 sang các tài khoản hàng tồn kho tương ứng như TK 152 (Nguyên liệu, vật liệu), TK 153 (Công cụ, dụng cụ), TK 156 (Hàng hóa), đảm bảo phản ánh chính xác tình hình tài sản.

Tác động phân loại tài sản đến báo cáo tài chính và quản lý vốn lưu động

Việc phân loại chính xác hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn có tác động trực tiếp đến Bảng cân đối kế toán. Khoản mục này được trình bày trong phần tài sản ngắn hạn, cụ thể là hàng tồn kho.

Điều này ảnh hưởng đến các chỉ số tài chính quan trọng như tỷ số thanh toán hiện hành và tỷ số thanh toán nhanh. Phân loại sai có thể dẫn đến đánh giá lệch về khả năng thanh khoản và hiệu quả sử dụng vốn, gây ra quyết định tài chính kém tối ưu.

Đối với quản lý vốn lưu động, việc theo dõi chặt chẽ tài khoản 151 giúp doanh nghiệp kiểm soát dòng tiền hiệu quả và lập kế hoạch mua sắm hợp lý.

Các lưu ý trong kiểm kê và quản lý hàng mua đang đi đường

Các SME thường gặp sai sót khi quản lý hàng mua đang đi đường. Sai sót phổ biến là không ghi nhận kịp thời các chi phí liên quan, dẫn đến đánh giá sai giá trị hàng tồn kho.

Một lỗi khác là thiếu đối chiếu giữa chứng từ mua hàng (hóa đơn, biên bản giao hàng) với thực tế, gây chênh lệch số liệu kế toán.

Để khắc phục, doanh nghiệp cần thiết lập quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ: thường xuyên đối chiếu chứng từ với số liệu trên tài khoản 151, kiểm kê định kỳ và lập biên bản rõ ràng.

Sự phối hợp giữa bộ phận mua hàng, kho và kế toán là cực kỳ quan trọng để đảm bảo thông tin kế toán chính xác, đầy đủ và minh bạch.

FAQ – Giải đáp nhanh về hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn hay dài hạn

+ Hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn hay dài hạn?
Hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn. Chúng được coi là một phần của hàng tồn kho, có tính chất luân chuyển trong một chu kỳ kinh doanh hoặc dưới 12 tháng.

+ Tài sản ngắn hạn có đặc điểm gì nổi bật?
Tài sản ngắn hạn có khả năng chuyển đổi thành tiền mặt hoặc được sử dụng/tiêu thụ trong vòng 12 tháng hoặc một chu kỳ kinh doanh bình thường của doanh nghiệp, tùy theo cái nào dài hơn.

+ Hàng mua đang đi đường được phản ánh trên tài khoản nào?
Hàng mua đang đi đường được phản ánh trên Tài khoản 151 – Hàng mua đang đi đường, theo quy định của Bộ Tài chính Việt Nam.

+ Tại sao việc phân loại chính xác tài sản lại quan trọng trong kế toán?
Phân loại chính xác tài sản giúp đảm bảo tính trung thực, hợp lý của báo cáo tài chính, từ đó cung cấp thông tin đáng tin cậy cho các nhà đầu tư, chủ nợ và ban quản lý để đưa ra quyết định kinh doanh và tài chính đúng đắn.

Như vậy, hàng mua đang đi đường là tài sản ngắn hạn, và việc nắm vững kiến thức này là vô cùng quan trọng đối với kế toán viên cũng như chủ doanh nghiệp.

Việc phân loại chính xác không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ chuẩn mực kế toán và pháp luật Việt Nam (như Thông tư 200/2014/TT-BTC và Chuẩn mực kế toán số 2) mà còn đảm bảo tính minh bạch và chính xác của báo cáo tài chính.

Đây là nền tảng vững chắc để đánh giá đúng tình hình tài chính, quản lý vốn lưu động hiệu quả và đưa ra các quyết định kinh doanh chiến lược.

Hãy thường xuyên rà soát các quy trình hạch toán nội bộ để tránh sai sót, đặc biệt trong việc kiểm kê và đối chiếu chứng từ liên quan đến hàng mua đang đi đường.

Bài viết cùng chủ đề